🚀 go-pugleaf

Boek: Het uitzicht van Sisyphus
Maatschappelijke contexten van geestelijke (on)gezondheid.

'Jij zit toch op Internet', zei de initiatiefneemster, tevens
collega in een band. Vandaar deze aankondiging, en ook omdat
een van de hoofdstukken gaat over moderne media.

Bovengenoemde uitgave verscheen eind vorig jaar. Aan het slot
van een historisch overzicht vat Doortje Kal de bedoeling van
het boek ongeveer als volgt samen: 
Dat er een verband bestaat tussen maatschappelijke contexten
en geestelijke gezondheid is binnen de geestelijke
gezondheidszorg onomstreden. Veel gestreden wordt er
daarentegen over de precieze inhoud van die samenhang. Deze
bundel levert aan die 'maatschappelije diagnose' een bijdrage.
Ze laat iets zien van hoe psychische problemen naar de
inrichting van onze samenleving verwijzen. Hoe geven
maatschappelijke structuren individuen al of niet ruimte voor
het inrichten van een eigen plek in de samenleving. Respect
voor individualiteit is niet inherent aan structuren en
systemen, maar lijkt daar steeds op bevochten te moeten
worden. Het ter discussie stellen van vanzelfsprekendheden
behoort daartoe. Mogelijk geeft deze bundel daarvoor
aangrijpingspunten, zowel op het niveau van de samenleving als
op dat van de hulpverlening.

In de bundel leveren diverse deskundigen bijdragen vanuit
uiteenlopende disciplines en invalshoeken. (Ik noem ze niet
allemaal.) Zo schreven Annemiek Richters en Alkeline van
Lenning beiden een hoofdstuk over situaties van vrouwen,
respectievelijk 'Posttraumatische stress-stoornis, een
feministisch-antroplogisch onderzoek' en 'Culturele conflicten
rond vrouwelijke lichamelijkheid'. Harry Kunneman schreef over
'Narratieve individualiteit en normatieve professionaliteit,
Kees de Groot over 'De levensbeschouwelijkheid van de zorg
voor de geestelijke volksgezondheid', Inge Maas over 'Het
gezondheidsideaal als maatschappelijke ziekte', Cees
Hoefnagels over 'Maatschappelijke aspecten van sexueel geweld'
en Jan Baars over 'De verzorgelijking van ouderen'. Het
voorwoord is van Toon van der Aa, lid van het Amsterdams
Pati	nten/Consumenten Platform en redacteur van Deviant,
tijdschrift tussen psychiatrie en maatschappij.

Gezien de plek van dit bericht wijs ik speciaal op een
bijdrage van Jan van Dijk - auteur van het bekende boek 'De
Netwerkmaatschappij, sociale aspecten van nieuwe media' - Hij
schreef een hoofdstuk over 'informatie- en
communicatietechnologie als omgeving van de geestelijke
gezondheid'. Hij zegt daarin onder meer: 'In de toekomst zal
de psychosociale behandelingspraktijk ongetwijfeld te maken
krijgen met personen die de virtuele en echte realiteit niet
meer voldoende onderscheiden. Het gaat dan niet alleen om
personen met pathologische afwijkingen (..) maar ook om mensen
die teveel in een kunstmatige realiteit opgesloten gezeten
hebben.' Hij noemt o.a. ervaringen van proefpersonen,
cursisten en piloten die deelnamen aan experimenten en
trainingen in simulaties. Omdat er nog weinig onderzoek is
gedaan naar de relatie tussen technologische ontwikkeling en
psychisch welbevinden is zijn betoog niet zo empirisch
onderbouwd als hij zelf wenselijk acht, schrijft hij. Hij
pleit dan ook voor meer onderzoek en noemt daarvoor een zestal
probleemgebieden, waarbij hij onder meer verwijst naar
technologiebeleid, ergonomie en onderwijs. Hij sluit af met:
'Voor vele zijn de moderne media niet alleen een hulpmiddel,
maar ook een complicerende factor, een surrogaat of zelfs een
drug voor een problematisch bestaan. Bovenmatig tv-kijken bij
ouderen en verslaving aan computers, computerspelletjes en
gokautomaten bij jongeren zijn belangrijke symptomen voor
problemen in de psychosociale sfeer. In toenemende mate zijn
zij zelf een kwaal.'

'Het uitzicht van Sisyphus' is uitgegeven door Wolters-
Noordhoff en samengesteld onder redactie van Jan Baars en
Doortje Kal

Groetjes, 
Peter van der Pouw Kraan