🚀 go-pugleaf

Philippe wrote:
> 
> "Walther Schoonenberg" <wschoonenberg@econ.vu.nl> tracteerde de
> goegemeente op het onderstaande:
> 
> =>Om even terug te komen op het onderwerp van deze draad:
> 
> =>De oorsprong van de Gouden Eeuw is de zgn. "Moedernegotie":
> =>de handel op de Oostzee-landen. Rond 1600 wordt deze handel
> =>vrijwel gemonopoliseerd door Holland (met name Amsterdam).
> =>Het betreft hier vooral graan en hout. Vooral de grote
> =>hoeveelheden graan die vanuit Oostzeehavens naar Nederland
> =>komen en voor een deel in Nederland en voor een groot deel
> =>verder geexporteerd wordt, is van belang geweest. Dit
> =>volgt o.a. uit de tolgegevens van de Sont. De Moedernegotie
> =>was de ruggegraat van de Europese handel die de economische
> =>basis vormt voor de Gouden Eeuw.
> 
> =>Misverstanden over de oorsprong van de Gouden Eeuw:
> =>1. De Gouden Eeuw kwam voort uit de Oostindische handel.
> =>Onzin. Dit was economisch gezien marginaal vergeleken met
> =>het belang van de Europese handel, bijv. de Moedernegotie.
> =>2. De Gouden Eeuw kwam voort uit de grote hoeveelheden
> =>immigranten die vanuit Vlaanderen naar Holland kwamen (vooral
> =>na de val van Antwerpen in 1585). Onzin. In 1585 was de
> =>economische basis al gelegd voor de Gouden Eeuw. Amsterdam
> =>was toen al de belangrijkste macht in het Oostzee-gebied.
> =>De immigranten hebben wel bijgedragen aan de Gouden Eeuw,
> =>maar het gaat veel te ver om de Gouden Eeuw daar volledig
> =>aan op te hangen.
> 
> Zoals je het zegt: er was een basis aanwezig voor verdere
> ontwikkeling. De inbreng van de beter geschoolde immigranten (althans
> beter geschoolden dan de gemiddelde bevolkingen van Europa toen)
> hebben van de Republiek een van de meest "grijze stof bevattende"
> landen van toen gemaakt. *Daarom* kende de Gouden Eeuw zo een *grote*
> bloei.
> 
> Moest men bv geen Reformaztie gehad, geen godsdienstoorlogen, dan was
> Nederland ook wel on,twikkeld geweest, maar de bloei van de Gouden
> Eeuw zou waarschijnlijk veel minder geweest zijn. Enfin dit laatste
> zijn supputaties.
> 

Die "Moedernegotie" is geen oorzaak, maar een gevolg van de "Gouden Eeuw".
De fundamentele reden is er een van locatie: de Lage Landen liggen op
een kruispunt in Europa: de Rijn, Engeland, de Oostzee, de Middellandse Zee.
Om die reden moesten de Lage Landen wel een centrum van handel worden,
eerst Vlaanderen, later Holland en Zeeland.
De tweede reden is visvangst. Amsterdam had de rijkste visgronden van Europa
om de hoek van de deur: de Zuiderzee. Die visvangst had twee gevolgen:
Amsterdammers werden zeevaarders, en het verschafte tevens handelswaar.
Tenminste, na de uitvinding van het haringkaken. Daarmee was de basis
voor de Gouden Eeuw gelegd.

Dat de grootste bloei in de 17de eeuw kwam heeft met de politieke situatie
in Europa te maken. Terwijl de rest van Europa verscheurd werd door
godsdienst oorlogen, was het in de Republiek relatief rustig. Met name Engeland
had te kampen met z'n burgeroorlog; nadat Engeland weer stabiliseerde werd
het al snel een geduchte concurrent voor de Republiek.

Jan