🚀 go-pugleaf

"Michel Martens" <m.martens@skynet.be> wrote in message
news:5hdgkukkat20dqcu5u85cm6ske8ao64ht2@4ax.com...

>  Ik denk niet dat het taalparticularisme, in de zin zoals het bedoeld
> wordt met betrekking tot negentiende-eeuwse toestanden, vooral dan in
> West-Vlaanderen, nu nog bestaat.

Je had twee strekkingen in het taalparticularisme: die van De Foere, die
"Vlaamsch" en "Hollandsch" als twee afzonderlijke talen beschouwde, en
die van Gezelle, die elk dialect als een afzonderlijke taal beschouwde.

Van het taalparticularisme van Gezelle is geen sprake meer, hoewel je
hier en daar (vooral hier in West-Vlaanderen) nog stemmen hoort opgaan
om in het onderwijs speciale lessen dialect te geven, zodat het dialect
niet verloren gaat.

De strekking De Foere is evenwel nog steeds actief.  Er gaan nog steeds
stemmen op om het Vlaams als een aparte taal te beschouwen.  De intussen
overleden taalsocioloog Kas Deprez was een bekend voorstander van deze
stelling (zie ook thread
http://groups.google.com/groups?threadm=MPG.14ab02d99d36e9e09897be%40news.pandora.be

> Wat in Vlaanderen in tegenstelling tot Nederland nog w�l bestaat, is
> een vorm van purisme. De term 'purisme' voldoet mij eigenlijk niet
> helemaal, want het verschijnsel waar ik het over heb is niet zozeer
> een gezochte vertaling van vreemde woorden, dan wel het op een
> natuurlijke wijze ontstaan van allerlei benamingen voor zaken,
> waarvoor men in Nederland een ander, veelal vreemder woord gebruikt
> (droogzwierder/centrifuge bijvoorbeeld). Ik bedoel hier dus niet het
> beroemde 'geheimschrijver' voor 'secretaris', maar andere
> spontaan ontstane woorden. De kans dat dit nu nog gebeurt met nieuwe
> begrippen is kleiner dan vroeger, gezien de moderne
> communicatiemogelijkheden, waarvan ik op dit eigenste ogenblik ��n aan
> het gebruiken ben. De oudere 'purismen' echter blijven nog steeds een
> wezenlijk onderdeel van de taal. Zeker van de spreektaal en in mindere
> mate van de schrijftaal.

Het purisme was ook een strekking in de letterkunde, met Van Duyse en
Dautzenberg als belangrijkste vertegenwoordigers.  'Purisme' sloeg dan
op de bijzondere aandacht voor metrum en strofe in de po�zie, en niet op
het bannen van leenwoorden.  Het boek waaruit ik citeerde bevat ook
hoofdstukken over de puristen en de particularisten in de betekenis
zoals hier samengevat.

Het purisme zoals jij het definieert is aan het uitsterven.
'Regenscherm' en 'zonnescherm' hoor je vrijwel nooit meer, 'paraplu' en
'parasol' des te meer.  Alleen 'zetel' in de betekenis van 'fauteuil' en
een paar andere purismen blijven onuitroeibaar.

Het Afrikaans heeft het purisme tot een quasi-kunstvorm geperfectioneerd
, maar dat is een andere discussie ... (wat fauteuil betreft:
http://dictionaries.travlang.com/DutchAfrikaans/dict.cgi?query=fauteuil )

Luc